Maszyny mają duszę, film niekoniecznie

20 stycznia 2026

„Pięć koszmarnych nocy 2” wraca do świata, który w pierwszej odsłonie przyciągał przede wszystkim klimatem i obietnicą grozy budowanej z niedopowiedzeń. Kontynuacja od pierwszych minut próbuje podnieść stawkę: więcej postaci, więcej animatroników i więcej fabularnych tropów. Film startuje dynamicznie, niemal natychmiast rzucając widza w sam środek wydarzeń, jednak z każdą kolejną sceną coraz wyraźniej widać, że intensywność nie zawsze idzie w parze z napięciem. Zamiast stopniowo budować atmosferę zagrożenia, twórcy stawiają na dosłowność i nadmiar bodźców, które z czasem tracą swoją siłę.

Horror, który wcześniej opierał się na poczuciu niepokoju i oczekiwaniu, zostaje zastąpiony serią epizodów mających przede wszystkim zaniepokoić obrazem lub głośnym akcentem dźwiękowym. Efekt jest nierówny – pojedyncze sceny potrafią zadziałać, ale jako całość film rzadko utrzymuje konsekwentny, duszny klimat. Zamiast narastającego strachu pojawia się obojętność, a to w kinie grozy jest problemem, którego nie da się zignorować. Problem ten potęguje kategoria wiekowa PG-13. Twórcy, chcąc pozostać dostępnymi dla młodszej części fandomu, serwują grozę bardzo zachowawczą. Gdy film wymaga bezwzględności, kamera dyskretnie ucieka w bok. Widzowie dostają ugrzecznioną wersję brutalności, która w świecie gier wydawała się znacznie bardziej surowa.

Przerost formy nad treścią

Druga część wyraźnie próbuje rozbudować mitologię znaną fanom gry i poprzedniego filmu. Historia staje się bardziej skomplikowana, a kolejne wątki splatają się ze sobą, tworząc wrażenie większej, wielopoziomowej opowieści. Problem polega jednak na tym, że mnogość pomysłów nie zawsze idzie w parze z ich klarownym prowadzeniem. Film często sprawia wrażenie, jakby chciał powiedzieć zbyt wiele naraz, nie dając widzowi czasu na zrozumienie znaczenia poszczególnych elementów.

Nowe postacie pojawiają się szybko i równie szybko znikają w cieniu głównej intrygi. Ich funkcja sprowadza się głównie do popychania fabuły do przodu, a nie do budowania emocjonalnego zaangażowania. Scenariusz jedynie zarysowuje relacje między bohaterami. Przez to trudno przejąć się ich losem, nawet gdy stawka wydaje się wysoka. Film próbuje zadowolić zarówno fanów, jak i nowych widzów. Ostatecznie rozczarowuje jednak obie grupy.

Triumf rzemiosła, porażka dramaturgii

Jednym z najmocniej eksponowanych elementów filmu pozostają animatroniki. Częstsza i bardziej dosłowna obecność maszyn paradoksalnie osłabia lęk. Nadmiar ekspozycji niszczy ich aurę tajemnicy. Potwory, które kiedyś straszyły samą obecnością w kadrze, teraz zbyt często pełnią rolę atrakcji wizualnej. Należy jednak oddać sprawiedliwość rzemieślnikom z Jim Henson’s Creature Shop. Fizyczność animatroników to bardzo wysoka światowa półka – to namacalne, ciężkie konstrukcje, a nie tanie efekty komputerowe. Szkoda tylko, że ta niesamowita dbałość o detale zostaje zmarnowana przez reżyserię, która zbyt często wystawia je w pełnym świetle, odbierając im resztki grozy. Z czasem widz przyzwyczaja się do ich obecności, a kolejne sceny przestają wywoływać jakąkolwiek reakcję. 

Podobnie jest z aktorstwem – poprawnym, ale rzadko zapadającym w pamięć. Obsada stara się nadać postaciom wiarygodność, jednak scenariusz nie daje im wystarczająco dużo przestrzeni, by mogli wyjść poza schemat. Emocje są sygnalizowane, lecz rzadko naprawdę odczuwalne. Nawet w momentach, które powinny być kulminacyjne, film nie potrafi w pełni wykorzystać swojego potencjału dramatycznego. Josh Hutcherson, choć stara się nadać Mike’owi głębię traumy, staje się tu jedynie pionkiem w rękach scenarzystów. Jego postać traci na znaczeniu na rzecz ekspozycji nowych faktów, a Matthew Lillard, mimo swojej naturalnej charyzmy, pojawia się w sposób zbyt przewidywalny, by wywołać u widza autentyczny niepokój związany z powrotem złoczyńcy. 

Mechanika gry w kadrze filmowym

Twórcy wyraźnie pamiętają o korzeniach serii i regularnie puszczają oko do fanów gier. W filmie pojawiają się znajome motywy wizualne, układy przestrzeni oraz sytuacje, które bezpośrednio przywołują mechaniki znane z oryginału. Film przekłada nocne czuwanie, ograniczone poczucie kontroli i stałe zagrożenie obserwowane z dystansu na język kina w sposób czytelny dla osób zaznajomionych z serią. Poszczególne sceny niemal dosłownie odtwarzają konkretne momenty z rozgrywki, wywołując u widzów krótkie przebłyski nostalgii.

Problem polega jednak na tym, że nawiązania do gier często funkcjonują bardziej jako samodzielne ciekawostki niż integralne elementy narracji. Zamiast naturalnie wzmacniać historię, bywają jedynie rozpoznawalnymi detalami bez realnego wpływu na rozwój fabuły. Widzowie spoza fandomu mogą poczuć dezorientację lub obojętność. Dla części fanów nawiązania okażą się z kolei zbyt dosłowne i pozbawione subtelności oryginału. W efekcie film przypomina listę obowiązkowych punktów do odhaczenia, a nie spójny hołd dla materiału źródłowego.

Sequel w pułapce przesytu

„Pięć koszmarnych nocy 2” to przykład kontynuacji, która próbuje rozwinąć swoje uniwersum, lecz po drodze gubi to, co było jego największą siłą. Zamiast subtelnego budowania grozy, dostajemy nagromadzenie wątków i obrazów, które nie składają się w spójną, angażującą całość. Film chce być jednocześnie mroczniejszy, bardziej rozbudowany i bardziej widowiskowy, ale te ambicje nie zawsze się uzupełniają.

W rezultacie powstaje produkcja, która momentami potrafi zainteresować, ale rzadko naprawdę wciąga. Dla zagorzałych fanów uniwersum może być ciekawostką i kolejnym elementem układanki, jednak jako samodzielny film wypada blado. Zamiast koszmaru, który zostaje w głowie na długo po seansie, dostajemy doświadczenie chwilowe – głośne, chaotyczne i szybko zapominane.

Źródło zdjęcia: Oficjalny materiał promocyjny

20 stycznia 2026

Wspomnienie o ikonie

Lata 70. XX wieku to w Stanach Zjednoczonych czasy rewolucji – seksualnej, wzrost znaczenia ruchów pacyfistycznych, a w końcu także nadejście drugiej fali feminizmu. To już nie tylko walka o prawo do głosu, a realną równość w każdej sferze życia. Wynagrodzeń, dostępu do opieki medycznej, edukacji i rynku pracy. I wtedy właśnie świat dowiaduje się o Glorii Steinem, która obok Betty Friedan czy Belli Abzug, przewodzi rosnącym organizacjom feministycznym, organizuje protesty i nie boi się otwarcie mówić o prawie do aborcji. Ta niezwykła postać była aktywna aż do końca, który nastąpił 2 września w Nowym Jorku.

Czytaj dalej ➜